Një mbrëmje e jashtëzakonshme letrare në Reggio Calabria, ku kultura italiane, shqiptare dhe ajo ndërkombëtare u takuan përmes poezisë

Reggio Calabria, 31 gusht 2026

Ka mbrëmje që nuk mbeten thjesht si ngjarje kulturore, por shndërrohen në kujtime të çmuara dhe në dëshmi të fuqisë që ka kultura për të bashkuar njerëzit.

E tillë ishte mbrëmja e 31 gushtit 2026, në Reggio Calabria, në ambientet prestigjioze të Circolo “Rocco Polimeni”, ku u zhvillua ceremonia e edicionit të 58-të të Çmimit Rhegium Julii – Inedito, një nga veprimtaritë më të rëndësishme letrare të traditës kulturore të Kalabrisë.

Rhegium Julii është një realitet kulturor me një histori të gjatë, i themeluar në vitin 1968, që prej dekadash promovon letërsinë, poezinë dhe dialogun kulturor. Në vitet e fundit, nën drejtimin e Dr. Giuseppe Bova, president i Circolo Culturale Rhegium Julii, kjo veprimtari vazhdon të ruajë traditën e saj dhe njëkohësisht të hapet gjithnjë e më shumë ndaj dimensionit kombëtar dhe ndërkombëtar.

Giuseppe Bova – drejtuesi i një tradite kulturore

Një rol të rëndësishëm në realizimin e këtij aktiviteti ka Dr. Giuseppe Bova, President i Circolo Rhegium Julii.

Puna e tij, së bashku me atë të Këshillit Drejtues dhe të gjithë grupit të bashkëpunëtorëve, bën të mundur që një traditë e nisur shumë dekada më parë të vazhdojë të jetojë dhe të krijojë hapësira të reja për letërsinë.

Për një aktivitet të kësaj përmase nuk mjafton vetëm një ceremoni: pas saj qëndron puna e një grupi të tërë njerëzish që kujdesen për përzgjedhjen e veprave, organizimin, komunikimin, dokumentimin dhe zhvillimin artistik të mbrëmjes.

Ilda Tripodi – zëri që udhëhoqi mbrëmjen

Një figurë veçanërisht e rëndësishme e kësaj mbrëmjeje ishte poetja Ilda Tripodi, e cila drejtoi ceremoninë.

Tripodi nuk ishte vetëm prezantuese e aktivitetit. Ajo është një prej figurave të njohura të jetës kulturore të Reggio Calabria dhe është pjesë e strukturave të Rhegium Julii, duke kontribuar edhe në punën e jurisë së çmimit.

Me profesionalizëm dhe ndjeshmëri poetike, ajo udhëhoqi publikun nëpër momentet e ndryshme të ceremonisë, duke krijuar lidhjen mes autorëve, veprave, çmimeve dhe publikut.

Një ekip i tërë pas skenës

Suksesi i një mbrëmjeje të tillë është rezultat i punës së shumë njerëzve.

Në pjesën artistike, Daniela Scuncia dhe Cinzia Messina sollën zërat e poezisë përmes leximeve dhe interpretimit.

Muzika u realizua nga Mario Taverriti, me ndërhyrje të Franco Donato, ndërsa dimensioni pamor i mbrëmjes u pasurua përmes imazheve të kuruara nga Orsola Toscano.

Të gjithë këta emra meritojnë të përmenden, sepse pas një eventi të bukur publik qëndron gjithmonë një punë kolektive, shpesh e padukshme për publikun, por thelbësore për suksesin e tij.

Një takim i veçantë me kulturën shqiptare

Një nga momentet më emocionuese të mbrëmjes ishte dhënia e çmimit “Una vita per la cultura – Giuseppe Casile”, një vlerësim që iu kushtua dy personaliteteve të poezisë ndërkombëtare: Ilirian Zhupës, poetit dhe ish-ambasadorit të Shqipërisë në Itali, dhe Julio Cesar Pavanetti Gutierrez, poetit uruguaian me banim në Spanjë.

Prania e Ilirian Zhupës kishte një domethënie të veçantë për kulturën shqiptare.

Për mua ishte një emocion i madh të ndaja këtë moment me të dhe me mikun tim të dashur Julio Pavanetti, dy zëra të rëndësishëm të poezisë ndërkombëtare.

Poezia e Ilirian Zhupës arriti të krijojë një lidhje të drejtpërdrejtë me publikun. Fjalët e tij dhe vargjet e tij prekën zemrat e të pranishmëve, duke dëshmuar edhe një herë se poezia shqiptare, kur udhëton përtej kufijve, mund të komunikojë fuqishëm me publikun ndërkombëtar.

Për mua, si poete shqiptare që jeton dhe krijon në Itali, ky takim kishte një kuptim edhe më të thellë: ishte një tjetër dëshmi se kultura shqiptare mund të jetë pjesë aktive e dialogut kulturor evropian dhe ndërkombëtar.

Poezia nuk njeh kufij

Rëndësia e Rhegium Julii nuk qëndron vetëm te çmimet dhe te emrat e fituesve.

Vlera e vërtetë e një manifestimi të tillë qëndron te mundësia për të krijuar takime.

Takime mes brezave.

Takime mes autorëve.

Takime mes gjuhëve.

Takime mes kulturave.

Në një kohë kur bota shpesh përballet me ndarje dhe kundërshti, letërsia vazhdon të ndërtojë ura.

Poezia nuk njeh kufij.

Ajo mund të lindë në Shqipëri, të shkruhet në Itali, të dëgjohet në Kalabri dhe të kuptohet në çdo cep të botës.

Dhe pikërisht kjo ishte një nga bukuritë më të mëdha të mbrëmjes së Rhegium Julii.

Mirënjohje për një mbrëmje të paharrueshme

Dua t’u shpreh mirënjohjen time Dr. Giuseppe Bova, Presidentit të Circolo Culturale Rhegium Julii, poetes Ilda Tripodi, e cila udhëhoqi me elegancë ceremoninë, si dhe të gjithë Këshillit Drejtues, jurisë, bashkëpunëtorëve dhe artistëve që punuan për realizimin e kësaj mbrëmjeje.

Një falënderim i veçantë për Daniela Scuncia, Cinzia Messina, Mario Taverriti, Franco Donato dhe Orsola Toscano, si dhe për të gjithë ata që, me punën e tyre, kontribuuan që kjo mbrëmje të ishte një festë e vërtetë e letërsisë.

Reggio Calabria i dhuroi poezisë një mbrëmje kulture, miqësie dhe bukurie.

Dhe unë e mora me vete këtë emocion: të shoh kulturën shqiptare të pranishme në një skenë të rëndësishme të kulturës italiane dhe të ndiej edhe një herë se letërsia mund të bëhet një urë e fuqishme midis popujve.

Sepse, në fund të fundit,

kultura nuk ndan.
Kultura bashkon.

Anila Dahriu
Poete, shkrimtare dhe gazetare